Historia ZHP Wszystko
zaczęło się w głowie jednego człowieka. Robert Baden-Powell był
oficerem w armii brytyjskiej. Doskonały dowódca i żołnierz
był również pisarzem, pedagogiem i świetnym rysownikiem. W
jego to głowie narodził się pomysł, który dał początek
wielkiemu ruchowi skautowemu skupiającego obecnie wielu młodych (i
starszych ;-) ludzi na całym świecie. Były to dawno, na początku
wieku... W 1907 roku Baden-Powell zoorganizowal pierwszy
obóz dla chłopcow na wyspie Brownsea. Obóz ten
uważany jest za wydarzenie rozpyczanające cały ruch skautowy.
Baden-Powel uczył na nim chłopców m. in. orientowania się w
lesie, rąbania drewna, wiązania sznurów, orientacji w
terenie. Jak twierdził sam Lord jego celem było nauczenie
chłopców "reguł przeżycia". Ten sam człowiek wydał rok
później książkę "Scouting for boys" i rozpoczął wielki
pochód skautów przez świat. Harcerstwo bowiem
błyskawicznie opanowało najpierw Anglię, a później cały
świat! Pierwsze idee harcerstwa zaczęły napływać do Polski już w 1909
roku. Przyjmowały je organizacje młodzieżowe takie jak
"Sokół" i "Zarzewie". Rok później Andrzej
Małkowski tłumaczy "Scouting for boys" na język polski. Ciekawe są
perypetie związane z tym tłumaczeniem. Małkowski bowiem miał je napisać
za karę! Pierwsze myśli o książce nie były pochlebne. Cały czas ociągał
się z jej tłumaczeniem i przeczytaniem! Dopiero sąd(!) zmusił go do
tego. A co sądził o dziele Baden-Powella po jego przestudiowaniu? Był
nim
zachwycony.... 22 maja 1911 roku Małkowski wydaje rozkaz o powołaniu
pierwszych drużyn skautowych. W październiku tego samrgo roku ukazuje
się pierwszy numer czasopisma "Skaut". Harcerstwo utożsamiało wtedy
jedność i ciągłe istnienie narodu i państwa polskiego. Przykładem może
być zlot w Birmingham w lipcu 1913 roku, kiedy to organizacje skautowe
trzech zaborów wystąpiły pod jednym, polskim sztandarem.
Niestety historia nie pozwoliła harcerzom cieszyć się długo pokojem.
Zaledwie trzy lata po założeniu pierwszych polskich drużyn wybuchła
wojna. Wielu harcerzy wstąpiło do Legionów, wcielając w czyn
idee, które reprezentowali. Wojna pochłonęła wiele ofiar,
ale skauting w Polsce przetrwał. 1-2 listopada 1918 roku na zjeździe
organizacji skautowych z terenów zaborów,
powstaje zjednoczony ZWIĄZEK HARCERSTWA POLSKIEGO. Liczył wtedy ponad
33 tys. harcerek i harcerzy. W 1919 ZHP wstrzęsneła okropna wiadomość.
16 stycznia w katastrofie morskiej w Cieśninie Messyńskiej zginął
Andrzej Małkowski. Wielka była to strata dla harcerzy i harcerek
polskich, żyjących w dodatku w strachu przed nadchodącymi konfliktami
zbrojnymi. W 1920 roku harcerze czynnie pomagają w obronie ojczyzny
przed bolszewikami i socjalizmem. Tuż przed nowym rokiem, 31 grudnia I
Walny Zjazd ZHP przyjął Statut, Prawo, i Przyrzeczenie harcerskie i
wybrał władze ZHP. Bolszewicy przegrywają batalię w Polsce. Socjalizm
przegrany na arenie militarnej w Polsce w 1927 podejmuje walkę na
arenie ideologicznej. Utworzone zostaje Czerwone Harcerstwo związane z
młodzieżowym ruchem socjalistycznym. Na 25-lecie harcerstwa odbywa się
jubileuszowy Zlot Harcerstwa Polskiego W Spale. Pokazuje on bogaty
dorobek ZHP. Harcerstwo coraz bardziej zaczyna służyć społeczeństwu.
Groźba wojny odcisnęła swoje piętno na programach harcerskich. W 1938
roku powołane zostaje "Pogotowie Harcerek". Harcerki odbywają szkolenie
sanitarne, obrony przeciwlotniczej, łączności. Rok później,
w maju 1939 roku powołane zostaje "Pogotowie Harcerzy" w ramach
którego prowadzi się szkolenie harcerzy do służb
pomocniczych wojska. We wrześniu wybucha wojna kończąc sielnakowe czasy
"względnego spokoju". Wojna w której harcerze po raz kolejny
dowiedli Polakom jak oddani są dla ojczyzny. Biorą udział w obronie
Warszawy, a do najśmielszych i jednocześnie najtragiczniejszych
epizodów napaści niemieckiej należy zaliczyć bohaterską
obronę wieży spadochronowej w Katowicach. Kiedy Niemcy wdarli się na
wieżę, pozostałych przy życiu skautów... zrzucili bez
spadochronów ;-((. Po klęskach obrony Polski kierownictwo
ZHP podejmuje decyzję o przejściu
ZHP do konspiracji i przyjęciu kryptonimu "Szare szeregi". Naczelnikami
Szarych Szeregów byli m. in. hm. Florian Marciniak, hm.
Stanisław Broniewski, hm. Leon Marszałek. Szare Szeregi miały
swój wewnętrzny podział według wieku. "Zawisza"(najmłodsi,
12-14 lat)- szkolenie harcerskie, pomoc w "małej dywersji",
przygotowanie do służb pomocniczych "Bojowe szkoły"(15-17 lat)- mała
dywersja, szkolenie do służb pomocniczych i walki zbrojnej "Grupy
Szturmowe"(od 18 lat)- walka zbrojna tzw. wielka dywersja Członkowie
Szarych Szeregów organizowali m.in. malowanie
sloganów (Polska Walczy, tylko świnie siedzą w kinie),
niszczeniem przyjaznych Niemcom sklepów, miejsc publicznych
(zadymianie kin, rzucanie w szyby sklepów farbą), propagandą
( słynne odkręcanie niemieckiej tablicy na pomniku Kopernika opisane w
"Kamieniach na szaniec"), a także działaniami wojennymi i partyzantką.
Do najsłynniejszych "wybryków" harcerzy należy chyba odbicie
Rudego (Akcja pod Arsenałem) 26
marca 1943 roku. bardzo dokładnie w "Kamieniach na szaniec" Aleksandra
Kamińskiego. W sierpniu 1944 roku wybuchło Powstanie Warszawskie.
Harceskie oddziały "Zośka" i "Parasol" zliczamy do najdzielniejszych
batalionów powstańczych. Kiedy wojna chyliła się ku końcowi,
w 1945 roku Szare Szeregi zostają rozwiązane, a na terenach wyzwalanych
ZHP powraca do jawnego życia. W 1947 roku wchodzi w życie program
Harcerskiej Służby Polski , zajmujący się głównie walką z
analfabetyzmem, odbudowa kraju itp. Jednak 15 maja 1950 roku (z jasnych
chyba powodów = ahoj wielki bracie) ZHP przestaje istniec
jako samodzielna organizacja. Zostaje wcielone do ZMP( Związku
Młodzieży Polskiej) jako Organizacja Harcerska (OH ZMP). Zniesione
zostały przy tym tradycyjne (kapitalistyczne ;-) mundury, odznaki,
stopnie, sprawności. Nawet zamiast krzyża wprowadzono (sic!) kolorowy
znaczek. Do OH ZMP mogly należeć tylko dzieci z podstawówki.
Organizacja ta była właściewie przygotowaniem do prawdziwego i jedynego
słusznego "związku", czyli do samego ZMP. Świadczy o tym chociaż jeden
z punktów prawa: "Harcerz pragnie być dobrym zetempeowcem."
Na szczęście "lata ciemnoty" trwały tylko 6 lat. W sierpniu 1956 roku
OH ZMP przekształca się w Organizację Harcerską Polski Ludowej.
Natomiast w grudniu na Zjeździe Łódzkim ZHP zostaje
reaktywowane. Kolejne lata dają nam różne harcerskie
operacje m. in.: 1958 ruch programowo- turystyczny "Nieprzetarty szlak"
1966 do 1973 "Operacja 1001 - Frombork" 1974 do dziś Operacja
"Bieszczady 40" (bardzo ciekawie opisuje ją komiks "Tytus", polecam) W
latach osiemdziesiątych pojawiają się pierwsze silne glosy za odnową
harcerstwa. W 1989 zostają uchwalone nowy Statut i tekst Prawa i
Przyrzeczenia harcerskiego. W 1995 roku odbył się Światowy Zlot
Harcerstwa Polskiego w Zegrzu. Zaś w 1996 zostajemy przyjęci do WOSM i
WAGGGS.